Son dakika haberine göre Vali Zülkif Dagli, vatandaslara evde kalmalari ve kurallara uymalari konusunda çagri yapti, pozitif kisilerle temaslilarin filyasyon ekiplerine bildirilmemesinin risk olusturdugunu söyledi. Kentteki insanlarin katilmaya devam ettigi taziyelerde bulas riskinin çok fazla olduguna isaret eden Dagli, geçen hafta yapilan bir taziyede 70 kisinin pozitif olarak çiktigini hatirlatti. Dagli, Samsun’un Karadeniz’in girisinde bulunmasi nedeniyle hareketliliginin yogun olduguna dikkat çekti. Bu kapsamda, 4 ay önce Samsun’a 3 ana giriste baslatilan HES kodu uygulamasina, bugün hala kirsal mahallelerden ilçe merkezlerine girislerde devam ediliyor. 278 bin kisinin asilandigi Samsun’da, günde yaklasik 6 ila 7 bin test isleniyor. Günlük 364 filyasyon ekibi ve 5 binin üzerindeki denetim ekibi ise sahada çalismalarina devam ediyor. Samsunlulara çagrida bulunan Vali Dagli, toplu ortamlarda bir araya gelinmemesi çagrisini yineledi. Açiklamasinda, “Herkesin polisi kendi vicdanidir. Her vatandasin basina bir tane polis dikme sansimiz yok hiçbir zaman. Disari çikan bir vatandasimiz kendi hayatini riske attigi gibi, herhangi bir yerden alacagi bulasla, büyüklerini, yakinlarini bulas riski ile karsi karsiya birakiyor maalesef” sözlerine yer veren Dagli, son asamaya gelindiginin altini çizdi. Yogun bakimlarin bir günlük döndürülebildigi, ancak hastanelerde yasanan yogunluk nedeniyle daha fazla yogun bakim hastasina yer olmadigi vurgulandi. Öte yandan ERÜ Enfeksiyon Hastaliklari ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Dali Baskani Prof. Dr. Orhan Yildiz, 5 kisilik ekibi ile geçen yil Türkiye'de koronavirüs salgininin baslamasindan 1 ay sonra, Nisan ayindan itibaren hastanede farkli rahatsizliklari nedeniyle ameliyat olan hastalar üzerinde çalisma baslatti. Hem hastayi hem de ameliyata girecek saglik personelini korumayi da amaçlayan çalisma kapsaminda yil sonuna kadar bin 67 hastaya PCR testi yapildi. Covid-19'a bagli sikayeti olmayan bin 67 hastadan 55'inin koronovirüs testi pozitif çikti. Yapilan çalismada hastaligin pik yaptigi dönemlerde ameliyat olan hastalarin PCR pozitiflik orani yüzde 6-6,5 olarak belirlenirken, vaka sayisinin daha düsük oldugu normal dönemde ise yüzde 1 olarak saptandi. DHA'ya konusan Prof. Dr. Orhan Yildiz, Hastanemizde ameliyat olacak hastalar tasiyici mi yoksa hasta mi belirlemek, ameliyat ekibini de korumak istedik. Önlem amaçli yaptigimiz bu çalismada hastalardan elde ettigimiz verileri degerlendirdik. Bin 67 kiside yaptigi degerlendirmede yas, cinsiyet ve alt hastaliklarini çikardik, genel analizlerini de yaptik. Gördügümüz Kayseri ve Türkiye'de pikin yasandigi dönemde yüzde 6-6,5 oraninda PCR pozitif çikti. Daha sakin dönemde ise yüzde 1'in altindaydi. Buna göre Kayseri ve Türkiye için toplumun yüzde 50'sinin hastaligi geçirdigini ve kitle bagisikligi kazandigini söyleyebiliriz diye konustu. Prof. Dr. Yildiz, yapilan çalismanin toplumda önemli bir kesimin hastaligi semptomsuz geçirdigini göstermesi açisindan degerli oldugunu anlatarak, Virüsün yeni hali çok daha bulasici. Son yasayacagimiz 'pik' çok sarsici olabilir. Ikinci pik yasandiginda çok zorlanmistik. Yeni bulastirici mutant çok daha fazla hizli bulastigi için hastanelerin üçüncü pikte çok daha fazla zorlanacagini, kapasitesini asacagini düsünebiliriz. Bu yüzden dikkatli olmak gerekir. Sars ve Mers virüsünden çok farkli bir virüs. Biz bilim insanlari bunu çok merak ediyorduk; Sars ve Mers gibi bir anda kaybolacak mi diye. Bizi yaniltan bir hastalik oldu. Digerleri gibi kaybolacagini düsündük. Farki, çok bulastirici olmasi. Merse göre ölüm orani az olmasi çok iyi bir sey. Mersteki ölüm oranlari olsa idi 5-6 milyonla kalmazdi bu is. Çok daha fazla ölüme neden olurdu. Bulasiciligi fazla, ölüm orani digerlerine göre daha düsük ifadelerini kullandi. Öte yandan Saglik Bakani Fahrettin Koca, Kovid-19 asisina iliskin, Yurt disindan getirerek kullanima aldigimiz asi toplam 18 milyon dozun üzerinde. Ayrica bugün itibariyla 10 milyon doza tekabül eden, dolumu Türkiye'de yapilacak asi elimize ulasti. Mayis sonuna kadar toplam 100 milyon dozun Türkiye'ye ulasmasini bekliyoruz bilgisini verdi. Bakan Koca, video konferans yöntemiyle katilarak baskanlik ettigi Koronavirüs Bilim Kurulu toplantisinin ardindan açiklama yapti. Koca'nin açiklamasi, Bakanligin YouTube kanalindan da paylasildi. Konusmasina vatandaslara en içten saygi ve selamlarini sunarak baslayan Koca, Bugünlerde toplumun biri sinirli, digeri ise asil büyük kesimine baktigimizda birbiriyle çelisen düsünceler görüyoruz. Toplumun bir kesimiyle bilim insanlarini kastediyorum. Büyük kesimiyle de artik bikkinlik duygulari yasayan insanlarimizi kastediyorum. diye konustu. Koca, sözlerine söyle devam etti: Çelisik olan bence sudur. Bilim insanlari asiyla artik yoluna girecek bir hayattan bahsediyor ve Kovid-19'a karsi zafer duygusu dünyanin her yerinde alttan alta artik yükseliyor. Itimat edecegimiz, aylarin biriktirdigi bir yorgunluk degil, budur. Önümüzde hayatin isigi var. Hepiniz biliyorsunuz ki maske ve sosyal mesafe tedbirleri Kovid-19 virüsünü yeryüzünden silip atamaz. Bu iki tedbir bizi hastaliktan ve virüsün yol açacagi ölümden korur. Tedbirlere bu yüzden uymak zorundayiz. Yine hepiniz biliyorsunuz ki insanlik virüs karsisindaki zaferini, adi asi olan silahla elde edecek. Bugün birçok insanin karamsarlik ve belirsizlik, yilginlik duygulari içinde olmasinin, asi hakkinda yeterli bilgiye sahip olmamasindan kaynaklandigini vurgulayan Koca, Dahasi ülkemizdeki asilama programi, asi tedariki ve asi çalismalari hakkindaki bilgi eksikligidir. Bugün bu konulara deginecek, sayilar ve bilgiler verecegim. dedi. Türkiye Kovid-19 Asi Tablosu hakkinda bazi verileri paylasan Koca, sayilara bilhassa dikkat edilmesini istedi. Bakan Koca, sayilarin büyük önem arz ettiginin altini çizerek, sunlari kaydetti: Türkiye'de su ana kadar 14 milyon dozdan fazla asi uygulandi. Yurt disindan getirerek kullanima aldigimiz asi toplam 18 milyon dozun üzerinde. Ayrica bugün itibariyla 10 milyon doza tekabül eden, dolumu Türkiye'de yapilacak asi elimize ulasmis durumda. Mayis sonuna kadarsa toplam 100 milyon dozun Türkiye'ye ulasmasini bekliyoruz. Anlasma bu sekilde yapilmistir. Bunlar, her birinize güven telkin edecek sayilardir. Bunlar, neyi geride biraktiginizi ve sizi nasil bir hayatin bekledigini gösteren sayilardir. Size bu güveni perçinleyecek baska bilgiler de vermek istiyorum. Bildiginiz gibi, yakin zamana kadar süreci Sinovac asisiyla yürüttük. Simdi, Alman menseli BioNTech asisi da sürece dahil oldu. 1,4 milyon doz BioNTech asisi bugün itibariyle elimize ulasmis durumdadir. Nisan ayi basinda, bu 4,5 milyon doza ulasacak. Buna ek olaraksa 30 milyon dozluk opsiyonlu anlasma yapilmistir. Basinda Türk bilim insanlarinin bulundugu BioNTech'in üretim kapasitesi arttikça, Türkiye asidan daha fazla yararlanacak. Kamuoyunda adi sik geçen Rus menseli asi Sputnik'in gelisim süreçlerini yakindan izlediklerine de isaret eden Koca, Sputnik'in tedariki için ilk görüsmelere baslanmistir. Bu asi, uygunlugunun kesinlik kazanmasina dönük test sürecinden sonra yaygin kullanima alinabilecek. bilgisini verdi. Bakan Koca, dünyada kullanimda olan diger asilarla ilgili olarak da girisimlerin devam ettigini aktararak, Firmalarla görüsmelerimizde haziran ayindan önce asi gelmesi için gayretimiz sürüyor. açiklamasinda bulundu. Bakan Koca, asinin uzun vadeli bir ihtiyaç olacagini vurgulayarak, Böyle bir salginda, bir baska ülkenin ürettigi asiya bel baglamaksa yanlistir. Tedarikte zorlanmanin ötesinde, bunun ekonomik bedelleri de agir olur. Kendi asimiz, kendi silahimizdir. ifadelerini kullandi. Yerli asi çalismalarinin sonuca dogru önemli gelismeler katettigini anlatan Koca, sözlerini söyle sürdürdü: Erciyes Üniversitesi tarafindan gelistirilen inaktif asi Faz 2 safhasindadir. Son gönüllünün ikinci doz asisi 9 Nisan'da yapilacak, sonuçlarin elde edilmesini takiben Nisan ayi sonunda, son asama olan Faz 3 asamasina geçilecek. Bir diger önemli gelisme sudur. Ülkemiz, bugün VLP, yani Virus Like Particle, virüs benzeri parçacik asisinin Faz 1 çalismalarina baslamistir. Bu asi türü, tüm dünyadaki en inovatif asi adaylarindan biridir. Yerli asi konusunda siralanacak baska gelismeler de var. Kisaca deginecek olursam, Faz 1 insan çalismalarina baslayan bir inaktif asiyi, Faz 1 çalismalarina geçmek için birkaç güne ihtiyaci olan bir baska inaktif asiyi iki örnek olarak anabilirim. Bunlara ilaveten su gelisme de son derece dikkate degerdir. Çünkü asida yeni bir teknik söz konusudur. Bu yeni teknikte asinin burundan sprey olarak uygulanmasi amaçlanmaktadir. Intranazal Kovid asisi denilen bu asinin da çok yakinda Faz 1 çalismalarina baslanacak. Türk bilim insanlarinin bu girisimi sonuçlanirsa bu, dünyadaki ilk intranazal Kovid asisi olacak. Üretim verimliligi son derece yüksek olan bu asidan sadece 1 tesiste, yilda 250 milyon doz üretilebilecek. Daha önce söyledigi Tarihte son bulmamis savas yoktur. Tarihte son bulmamis salgin da yoktur sözlerini hatirlatan Koca, Insanlik Kovid savasinin sonuna gelip dayandi. Insanlik bunu basit iki tedbir ve asiyla basariyor. dedi. Koca, tedbirlere uyumun ne yazik ki giderek azaldigina dikkati çekerek, sunlari kaydetti: Her birinizin bizlerden bekledigi bir cevap var. Her birinizin sordugu soru, kelimesi kelimesine ayni, 'Bu böyle ne kadar sürecek?' Buna kimse kesin cevap veremez. Çogu bilim insanina göre, bugün için makul soru sudur, 'Salgin ne zaman kontrol altina alinir?' Bunun bir cevabi var, 'Asilama tamamlandiginda.' Türkiye için, 'Mayis sonu, bilemediniz, Haziran ayi sonuna kadar' dersek, bu mevcut durumda gerçekçi bir cevap olacaktir. Bunun üç asgari sarti var. Her birimizin süreçte tedbirlere uymasi, asi tedariki için yaptigimiz baglayici olan anlasmalara uyulmasi, asi programini etkileyecek olasi bir sorun yasanmamasi. Üç sarttan biri, tedbirlere tam uyum, sizlere baglidir. Diger ikisi için, büyük bir performansla çalistigimizi bilmenizi istiyorum. Koca, Planlarimiza göre, 100 milyondan fazla doz asinin tamami mayis sonuna kadar elimizde olacak ve 50 milyonu askin kisinin asisi tamamlanip, büyük kisminda koruyuculuk baslayacak. Inanin ki yakin günler, güzel günler olacak. dedi. Öte yandan Koca, Twitter hesabindan Bulk halde asi ifadesinden ne anlamaliyiz? Bulk halde asi, asinin siselenmemis seklidir. Tasimadaki kolaylik sebebiyle bu yol tercih edilmektedir. Elimize bugün ulasan, önceki 18 milyon doza ilave olacak 10 milyon dozluk asi bu sekildedir. Siseleme islemine baslanmistir. bilgisini paylasti.
